Parametry odzieży technicznej - co mówią cyferki?

05-09-2017


Dlaczego koszulka z metką “100% poliester” wygląda zdecydowanie inaczej niż kurtka z metką… “100% poliester”? Jak rozpoznać, jaki poliester autor miał na myśli…?

Zakupy w branży outdoorowej rzadko uzależniamy od czynnika wizualnego. I dobrze! Od naszej decyzji zależy bardzo wiele: czy uda nam się zasnąć w odpowiednio ciepłym śpiworze, czy bluza zapewni nam wystarczającą izolację termiczną… Odpowiedź na te pytania kryje się w danych technicznych opisujących dany produkt.

Umiesz na podstawie zdjęcia ocenić, czy w tej kurtce rzeczywiście będzie Ci ciepło? Albo który z oglądanych na stronie softshelli jest grubszy? Dzięki poniższym wskazówkom wszystko to wyczytasz z podanych przez producenta parametrów!

dane techniczne z e-sklepu

Dane techniczne - widok ze strony sklepu internetowego

Materiały stosowane w outdoorze

Zanim przejdziemy do analizy, czym różni się 100% poliestru od 100% poliestru, warto wyjaśnić sobie, o jakich materiałach (a konkretnie włóknach) jest mowa. Jak klasyfikować to, co widzimy w składzie produktu na metce?

Włókna syntetyczne:

Powstają w wyniku syntezy pierwiastków w większe cząsteczki polimerowe. W zależności od składu chemicznego oraz rodzaju ułożenia cząsteczek we włóknie, różnią się swoimi właściwościami.
Producenci zastrzegają też nazwy handlowe dla swoich włókien o konkretnych cechach, np. przekroju, kształcie itp. Dlatego to samo tworzywo możemy znać pod różnymi nazwami. Najpopularniejsze włókna polimerowe to:

 włókna syntetyczne

 

Włókna pochodzenia naturalnego:

Bawełna
Włókno pochodzenia roślinnego, niezmiennie najpopularniejsze w przemyśle tekstylnym, znacznie rzadziej jednak spotykane w branży outdoorowej.

Wełna
Pozyskiwana z sierści kilku gatunków zwierząt, posiada właściwości izolujące ciepło. W branży outdoorowej najbardziej ceniona jest wełna merynosów.

Wełna merynosów po obróbce
Wełna merynosów po obróbce

Włókna sztuczne - celulozowe:

Przyjemne w dotyku i wytrzymałe, wyglądem mogą być zbliżone do jedwabiu. Przykłady: wiskoza, Lyocell™, Tencel™

Co oznaczają parametry - jak odczytywać dane techniczne

Skład podany na metce to dopiero początek. Nas interesują wszystkie cyferki, w jakie producent wyposażył swój produkt. Poniżej opisujemy, czego te cyferki mogą dotyczyć.

Gęstość liniowa

Dotyczy włókien syntetycznych. Jest to masa przypadająca na daną jednostkę długości podawana w denierach (den). Włókno ma gęstość liniową 1 den, jeśli przy długości 9 000 m waży 1 g. Tyle teorii. Co to oznacza dla nas? Im wyższa gęstość liniowa włókna, tym grubsza i wytrzymalsza tkanina.

Świetnym przykładem, szczególnie dla pań, są rajstopy. Najcieńsze, delikatne i przezroczyste mają na opakowaniu oznaczenie “15 den”, te zdecydowanie grubsze - np. “60 den”.

Dobre porównanie stanowią materiały wykorzystywane przez firmę Deuter:

geśtość liniowa - tabela

Deuter Diamond 30 denDeuter Diamond 30 den
Deuter MacroLite 420 den
Deuter MacroLite 420 den
Deuter Duratex Poliamid 1000 denDeuter Duratex Poliamid 1000 den


Gramatura

To, czy materiał wydaje nam się gruby czy cienki, nie zależy tylko od gęstości liniowej włókna. Kolejnym parametrem charakteryzującym tkaninę jest jej gramatura, czyli waga w gramach przypadająca na metr kwadratowy danego materiału. Mówiąc najprościej: im wyższa wartość gramatury, tym cięższy (i zazwyczaj grubszy) materiał.

Zilustrują to chociażby ubrania z wełny merynosów:

tabelka-gramatura


Która z kurtek softshellowych będzie odpowiednia na lekkie, przejściowe pory roku o jeszcze niezbyt niskich temperaturach?

tabelka-softshelle-gramatura


W przypadku ociepliny gramatura sugeruje, na jakie warunki dedykowany jest dany produkt:

tabelka-gramatura-ocieplin

 

Warto zwrócić na to uwagę szczególnie podczas zakupów internetowych. Nazwanie kurtki ocieplającą nie oznacza, że jest to kurtka idealna na styczeń. Jeśli jej ocieplina ma gramaturę np. 60 g/m2, możemy być pewni, że jest to odzież na przejściowe pory roku. Na warunki zimowe bardziej odpowiednie będą ociepliny z gramaturą od 120 g/m2 wzwyż.

tabelka-kurtki

 

Rodzaj splotu

Zdarza się, że producent podaje rodzaj splotu włókien zastosowany w danej tkaninie. Z wszystkich znanych w przemyśle tkackim splotów w outdoorze pojawia się ledwie kilka. Najpopularniejszy, prosty splot płócienny, czasami również sploty skośne: łamany, czyli popularna “jodełka” oraz krzyżykowy. Dla użytkownika zasadniczą kwestią są w tym przypadku różnice wizualne.

Warto jednak zwrócić uwagę na jeden rodzaj splotu, który zdecydowanie częściej pojawia się w opisach odzieży outdoorowej. Popularny rip-stop to nie rodzaj tkaniny ani nazwa handlowa - to właśnie splot, w którym delikatniejsze włókna splatane są z włóknami mocniejszymi, przez co tworzy się swego rodzaju siateczkę zabezpieczającą przed dalszym rozdzieraniem materiału. Bardzo często kratkę z mocniejszych włókien można wyczuć pod palcami lub zobaczyć gołym okiem.


Deuter Ripstop Nylon z widocznymi mocniejszymi włóknami

Deuter Ripstop Nylon z widocznymi mocniejszymi włóknami

Puch

W przypadku ocieplin syntetycznych wystarczy nam informacja o gramaturze. Jeśli jednak mamy do czynienia z wypełnieniem z naturalnego puchu, powinniśmy zwrócić uwagę na dwie rzeczy: stopień rozprężenia oraz stosunek puchu do piór.

Stopień rozprężenia

Dość enigmatyczne “CUIN” to skrót od “cubic inch per ounce”. Określa, ile cali sześciennych zajmuje uncja puchu w standardowym cylindrze pomiarowym. Puch zostaje poddany obciążeniu znormalizowanym tłokiem na 24 godziny - potem mierzy się jego objętość. Im większa ta objętość, a więc im bardziej rozprężony jest puch, tym lepsze są jego właściwości izolujące. W przybliżeniu można powiedzieć, że puch o wartości CUIN powyżej 500 jest już puchem dobrej jakości, puch o sprężystości do 700 CUIN określamy jako bardzo dobry, natomiast wartości 750 CUIN i więcej świadczą już o naprawdę wysokiej jakości wypełnienia.

tabelka-puch


Rzecz istotna: stopień rozprężenia mówi nam o jakości puchu, a nie o jego ilości w danej kurtce. Kurtka bardzo cienka, z minimalną ilością nawet najbardziej sprężystego puchu, nie zagwarantuje nam ciepła w środku zimy!

Stosunek puchu do pierza

W każdym puchowym wypełnieniu znajdą się drobne piórka, które - rzecz jasna - izolują ciepło znacznie gorzej niż sam puch. Zestawienie dwóch liczb informuje nas, jaki procent piór znalazł się w puchowej ocieplinie. Na przykład stosunek 90/10 oznacza, że w wypełnieniu jest tylko 10% piór (jest to najbardziej optymalna wersja wykorzystywana przez najlepsze marki - niewielka ilość pierza sprawia, że ocieplina nie jest zbyt delikatna).

Rozważnie i… rozważnie - jak wybrać produkt odpowiedni

Powyższe zestawienie pomija kwestie oddychalności i wodoodporności. Są one na tyle rozbudowane, iż wymagałyby osobnego artykułu.

Wybór produktu odpowiedniego oznacza nie tylko analizę podanych parametrów. Pamiętajmy o najważniejszym czynniku - naszych potrzebach. Jeśli wypad pod namiot wyobrażamy sobie wyłącznie w miesiącach letnich, ciepły śpiwór z puchem 800 CUIN nie jest palącą potrzebą.

Aby jednak móc coś wybrać, trzeba orientować się w dostępnych możliwościach. Oraz… mieć się w czym orientować. Dlatego staramy się zawierać w opisach produktów wszystkie dane techniczne udostępniane przez producenta. Przy ich pomocy zdecydowanie łatwiej będzie podjąć trafne decyzje!